Aktualności
2010-06-18
CESNET2
CESNET
Pierścień czeskiej sieci
Stowarzyszenie CESNET założyły w roku 1996 czeskie uczelnie wyższe oraz Akademia Nauk. Stowarzyszeniu temu Ministerstwo Edukacji, Młodzieży iSportu Republiki Czeskiej powierzyło plan badawczy pod nazwą Krajowa Optyczna Sieć Badawcza ijej nowe aplikacje na okres 2004 – 2010.

CESNET uczestniczy niemal we wszystkich wiodących międzynarodowych inicjatywach i organizacjach, należy do konsorcjum DANTE, jest członkiem stowarzyszenia TERENA, międzynarodowym partnerem Internet2 oraz uczestnikiem organizacji GLIF.  Od początku istnienia CESNET bierze czynny udział w wielu europejskich projektach badawczych współfinansowanych przez Komisję Europejską, głównie w projekcie GN2 (oraz poprzedzających go projektach GÉANT, QUANTUM/TEN-155 iTEN-34) poświęconym opracowaniu irozwojowi pan-europejskiej sieci naukowo-badawczej oferującej połączonym europejskim sieciom NREN inter- operacyjność oraz wysokiej jakości łącza do innych części świata. CESNET jest obecnie partnerem w takich projektach badawczych jak EGEE III, EGI DS, Phosphorus, Federica, PlanetLab oraz VINI.
 
Historia sieci CESNET
Historia sieci akademickiej w Republice Czeskiej sięga roku 1991, kiedy zbudowano pierwsze połączenie z EARN (European Academic and Research Network), europejską częścią BITNET. Czechy zostały podłączone do Internetu wroku 1992. Biorąc pod uwagę ogromne zapotrzebowanie społeczności akademickiej na łączność z Internetem, Ministerstwo Edukacji sfinansowało projekt stworzenia sieci akademickiej. Sieć CESNET, której operatorem jest Centrum Komputerowe Politechniki Czeskiej, została oddana do użytku w roku 1993.

W połowie lat dziewięćdziesiątych narodził się projekt TEN-34 – projekt stworzenia szybkiej europejskiej infra- struktury szkieletowej łączącej kraje europejskie. Republika Czeska została jednym z uczestników TEN-34, a stowa- rzyszeniu CESNET powierzono utworzenie czeskiej sieci naukowej o takich parametrach i polityce użytkowania, które byłyby kompatybilne z siecią TEN-34. Sieć 34Mbps działała w latach 1996 – 1998, po czym w ramach projektu TEN-155 została rozbudowana do 155 Mbps. 

Dzięki wdrożonemu w roku 2000 łączu o przepustowości 2.5 Gbps między Pragą i Brnem, sieć TEN-155 CZ stała się pierwszą czeską siecią korzystającą ztechnologii gigabitowej. Krótko później zaplanowano pełen szkielet gigabitowy, a optyczna technologia PoS (Packet over SONET) zastąpiła ATM (Asynchronous Transfer Mode). Nowy szkielet sieci został uruchomiony w pierwszej połowie 2001 r., a łącza o przepustowości 2.5 Gbps doprowadzono do wszystkich głównych węzłów czeskiej sieci NREN, która zyskała nazwę CESNET2.

Multigigabitowa sieć optyczna CESNET2 obecnie
Od roku 2004 zaawansowana sieć CESNET2 jest oparta na technologii DWDM dostarczającej wielokrotne kanały o przepustowości 10 Gbps.  Dostęp CEF (Customer Empowered Fiber) polegający na dzierżawieniu ciemnych światłowodów dla wszystkich podstawowych linii oraz dostarczaniu sprzętu i obsługi okazał się wtedy sukcesem.  Obecnie CESNET2 może się poszczycić pierścieniową topologią sieci szkieletowej wtechnologii DWDM, która łączy Pragę, Brno, Olomouc i Hradec Kralove. Planowana dalsza rozbudowa ma doprowadzić do tego, aby szkielet składał się zmałych pierścieni łączących najwyżej cztery miasta (PoPs). Taka topologia zapewnia sieci redundantnej niewielką liczbę przeskoków i związane z tym niewielkie opóźnienia.

Dodatkowe linie szkieletowe sieci CESNET2 oferują przepustowość rzędu 10/1 Gbps z wykorzystaniem technologii Ethernet i PoS. Dzięki wdrożeniu tych technologii CESNET2 oferuje swoim użytkownikom nie tylko bardzo wysoką przepustowość, ale również niezawodność idostępność, niewielkie opóźnienia i niski BER (Bit Error Rate, współczynnik błędnych bitów), co spełnia wymagania instytucji badawczych i edukacyjnych. Wszystkie ważne instytucje badawcze iedukacyjne, oraz wiele szpitali i bibliotek połączono łączami 1 lub 10 Gbps.

Sieć ma 6 niezależnych łącz międzynarodowych: 10 Gbps do sieci GÉANT (używane do obsługi ruchu akademickiego), 2.5 Gbps do sieci Telia (używane do obsługi ruchu komercyjnego), 10 Gbps do słowackiej sieci akademickiej SANET,   10 Gbps do austriackiej sieci akademickiej ACOnet, 10 Gbps do polskiej optycznej sieci akademickiej PIONIER, 10 Gbps do sieci NetherLight/GLIF (obsługa ruchu eksperymentalnego).  

W ubiegłym roku CESNET2 należała do grupy pierwszych optycznych sieci na świecie z najbardziej zaawansowaną technologią multi-way DWDM zaimplementowaną w celu zmaksymalizowania możliwości transmisyjnych.

Ostatnie miesiące przyniosły całej sieci CESNET2 ogromne wyzwanie związane ze znaczącym unowocześnieniem szkieletu sieci. W grudniu 2008 r. w węźle praskim wdrożono pierwszy system Cisco CRS-1 (Carrier Routing System). Konfiguracja CRS-1 jest oparta na obudowach z 16 gniazdami i 12 modułach. Elastyczność tego systemu pozwoli na zwiększenie liczby gniazd w przyszłości. System CRS-1 został wybrany w drodze przetargu publicznego, a jego implementacja trwała zaledwie trzy miesiące. Oferuje on maksymalną istniejącą wydajność (1.2 Tbps), przepustowość rzędu 40 Gbps na gniazdo, oraz możliwość poszerzenia do 100 Gbps. Jest on wysoce niezawodny dzięki znacznej redundancji sprzętu. Modularność pozwala na rozbudowę oprogramowania na bieżąco. 

Działalność  naukowo-badawcza CESNET
CESNET prowadzi aktywną działalność naukowo-badawczą w zakresie technologii i aplikacji sieciowych. Opracowano tu rodzinę CzechLight składającą się z komponentów w pełni optycznych (bez potrzeby konwersji optyczno-elektrycznej) w oparciu oukład FPGA (Field-Programmable Gate Array). Pierwsza generacja kart Combo została ukończona w roku 2007, aobecnie trwają prace nad Combo v2 zdolnym do wsparcia 40-100 Gbps. Wodróżnieniu od komercyjnych produktów dostępnych w tej kategorii, części tych mikroprogramów są dynamicznie rekonfigurowalne. Użytkownik może zmienić mikroprogram do przetwarzania pakietu w każdym momencie operacji poprzez wymianę modułów bez potrzeby programowania czy użycia narzędzi dla obwodów FPGA.

Future Internet
W maju 2009 r. stowarzyszenie CESNET było organizatorem ważnego wydarzenia na skalę europejską – konferencji Przyszłość Internetu (The Future of The Internet Conference). Ponieważ wydarzenie to odbyło się pod egidą Komisji Europejskiej, zgromadziło przedstawicieli znaczących jednostek badawczych, uczelni oraz instytucji przemysłowych pragnących podjąć dyskusję na temat przyszłości Internetu. Konferencję zainaugurowała Viviane Reding, Komisarz Unii Europejskiej ds. społeczeństwa informacyjnego i mediów. Podczas konferencji zapoczątkowano też realizację inicjatyw nowego forum państw członkowskich na temat przyszłości Internetu (Future Internet Forum of Member States).

Gabriela Krčmařová, CESNET
Konferencja prasowa podczas konferencji "Future Internet" w Pradze Na zdjęciu: Viviane Reding, Komisarz UE ds. społeczeństwa informacyjnego i mediów oraz Vlastimil Růžička, Minister ds.  edukacji, młodzieży i sportu Republiki Czeskiej