Aktualności
2010-07-07
Telemedycyna w Euroregionie Pomerania
Polsko-niemiecka komunikacja międzyszpitalna
Telemedycyna (medycyna na odległość) – jest to najnowsza forma świadczenia usług medycznych i opieki zdrowotnej łącząca w sobie elementy telekomunikacji, informatyki oraz medycyny.

Dzięki wykorzystaniu nowych technologii pozwala ona przełamywać geograficzne bariery, pozwalając na wymianę specjalistycznych informacji przesyłając obrazy statyczne, jak i dynamiczne (przesyłanie najwyższej jakości zdjęć RTG EKG, USG, MRI). Pozwala na diagnozę na odległość. Duże zastosowanie telemedycyna znajduje w środowisku radiologicznym, które wykorzystuje ją do wykonywania opisów badań na odległość. Nowoczesna technologia, wykorzystująca szybkie procesory i algorytmy do cyfrowego przetwarzania i kompresji sygnałów, umożliwia przesyłanie obrazów o wysokiej rozdzielczości, a także interaktywną transmisję audiowizualną z wyjątkową dokładnością i w czasie rzeczywistym.

W wyniku wielokrotnych spotkań pomiędzy przedstawicielami strony polskiej i niemieckiej doszło do wspólnej inicjatywy związanej z projektem „Telemedycyna w Euroregionie Pomerania”. Budżet tego projektu wynosi ponad 13 milionów Euro, część polska to ok. 9 milionów Euro, a niemiecka ponad 4 miliony Euro. Liderem projektu jest niemieckie Stowarzyszenie „Telemedycyna w Euroregionie Pomerania”, po stronie niemieckiej uczestniczy w nim 21 szpitali. Koordynatorem strony polskiej jest Pomorska Akademia Medyczna, a w projekcie uczestniczy także 11 szpitali polskich oraz Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie.

Celem projektu jest stworzenie takiej infrastruktury technicznej i merytorycznej, aby umożliwić wykonywanie procedur medycznych na odległość. Projekt ten będzie wspierał wiele specjalizacji medycznych. Główną specjalizacją będzie Teleradiologia. Projekt ten umożliwi także funkcjonalności takie jak telemammografia, telepatologia, telekardiologia czy teleurologia.

Projekt, kończący się w 2011 roku, zakłada budowę lub rozbudowę systemów telemedycznych wewnątrz szpitali oraz zrealizowanie interfejsu do komunikowania się pomiędzy szpitalami wewnątrz kraju, jak i pomiędzy szpitalami niemieckimi i polskimi.

W szpitalu funkcjonuje jednocześnie wiele systemów informatycznych. Głównym systemem jest HIS (Hospital Information System), którego zadaniem jest obsługa tzw. części białej i szarej szpitala. Kolejnym systemem jest RIS (Radiology Information System), który zajmuje się obsługą pracy lekarzy radiologów. Dane obrazowe są składowane w archiwum PACS (picture archiving and communication systems). Istnieje wiele rozwiązań implementacyjnych w rzeczywistych systemach szpitalnych. Każdy z tych systemów może być opracowany przez innego producenta. W takim przypadku bardzo ważną kwestią jest integracja systemów i pełna wymiana danych pomiędzy nimi. Komunikacja, wymiana danych medycznych, bezpie czeństwo systemów w ramach jednego szpitala jest dziś poprawnie zdefiniowane i zaimplementowane. Jednakże problem stanowi w pełni bezpieczna, realizująca potrzeby personelu medycznego, wymiana danych pomiędzy szpitalami. W związku z tym przez wiele ośrodków prowadzone są różne prace nad opracowaniem spójnego interfejsu komunikacyjnego pomiędzy już istniejącymi systemami.

MEDEOS

Dla realizacji potrzeb projektu stworzono System Zlecania Opisów Badań o kryptonimie MEDEOS. Nazwa wynika z głównego celu działania Systemu, jakim jest umożliwienie elektronicznego zlecania opisów badań radiologicznych, ale może on realizować również inne funkcje. System został opracowany z myślą o prostocie – aby zapewnić niski koszt implementacji oraz wdrożenia, elastyczności – aby umożliwić realizacje nowych funkcji na bazie tego samego mechanizmu. oraz bezpieczeństwie wymaganym przy przesyłaniu danych osobowych.

Obecnie jego funkcjonalność przedstawia się następująco:
• jednostka medyczna może elektronicznie zlecić wykonanie opisu badania innej jednostce medycznej;
• w ramach zlecenia przesyłana jest treść zlecenia oraz załączone do niej pliki (zwykle z obrazami);
• jednostka dokonującą opisu w razie potrzeby może zgłosić uwagi dla jednostce zlecającej, wskazując jakich korekt oczekuje;
• jednostka zlecająca może skorygować zlecenie i załączniki;
• po wykonaniu opisu, jednostka zlecająca może pobrać opis badania oraz ew. załączone do niego pliki; • dane i komunikacja są zabezpieczone przed dostępem przez osoby nieupoważnione;
• możliwe jest używanie osobistych podpisów cyfrowych przez osobę zlecająca i osobę wykonująca opis.

Inne projekty regionalne w dziedzinie telemedycznej


Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego (WZP) ogłosił w grudniu 2009 r. nabór na listę projektów kluczowych dla województwa w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego (RPO). RPO w osi 3 wspiera rozwój Społeczeństwa Informacyjnego. Są w tej osi dwa działania 3.1. Infrastruktura społeczeństwa informacyjnego oraz 3.2 Rozwój systemów informatycznych i e-usług. Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie (ZUT) zgłosił dwa projekty po jednym w każdym działaniu osi trzeciej. Projekty te są komplementarne do transgranicznego projektu telemedycznego, będące jego uzupełnieniem, jednocześnie w pełni wykorzystują infrastrukturę PIONIERa oraz Akademickiej Miejskiej Sieci Komputerowej w Szczecinie (AMSK).

Info WZP: Budowa infrastruktury teleinformatycznej WZP


Projekt ma za zadanie wykonanie infrastruktury telekomunikacyjnej, światłowodowej do najistotniejszych i najbliżej położonych od sieci AMSK i PIONIER, JST (urzędy gmin, powiatów), szpitali oraz odbiorców szerokopasmowego sygnału sieci nowej generacji. Zakłada się, że będą brane pod uwagę te jednostki, których odległość od kabla sieci PIONIER nie będzie większa niż 50 km. Możliwe jest kontynuacja projektu w przypadku realizacji dodatkowych cięciw PIONIER’a.

Telemedycyna: element e-zdrowia WZP

Niniejszy projekt będzie komplementarny do projektu telemedycznego i pozwoli na zbudowanie centralnego systemu wymiany danych medycznych pomiędzy szpitalami. System umożliwi nadanie unikalnego identyfikatora pacjenta (MPI), uzyskanie danych medycznych pacjenta hospitalizowanego w danym szpitalu a wytworzonych w innym. System ten będzie przydatny do zbierania niezbędnych danych statystycznych dla WZP.

Krzysztof Bogusławski, ACI ZUT Szczecin
Seweryn Niemiec, ACI ZUT Szczecin